Akıl, idrak ve denetim anlamına gelir
الجذر: ع-ق-ل
Root Letters: عقل
Meaning Ar: يدل على العقل والإدراك والضبط
Meaning Tr: Akıl, idrak ve denetim anlamına gelir
Category Tr: Akıl & Düşünce
1
Form: فاعل
Form Tr: İsm-i Fâil
الكلمة: عاقِل
المعنى: صاحب العقل الرزين
Meaning Tr: Akıllı / Aklını kullanan
مثال: العاقِلُ يُفكِّرُ قبل أن يتكلم
Example Tr: Akıllı insan konuşmadan önce düşünür
2
Form: مصدر
Form Tr: Masdar
الكلمة: عَقل
المعنى: ملكة الإدراك والتمييز
Meaning Tr: Akıl / Muhakeme
مثال: العَقلُ أشرفُ ما أُعطيَ الإنسان
Example Tr: Akıl insana verilen en şerefli nimettir
3
Form: مفعول
Form Tr: İsm-i Mef'ûl
الكلمة: معقول
المعنى: ما يقبله العقل
Meaning Tr: Makul / Mantıklı
مثال: طلبٌ معقولٌ لا يُرفَض
Example Tr: Makul istek reddedilmez
4
Form: اسم آلة
Form Tr: Mecaz
الكلمة: عِقال
المعنى: قيد الإبل — رمز الضبط
Meaning Tr: Deve bağı (kıymetli akıl metaforu)
مثال: الحكيمُ يملكُ عِقالَ النفس
Example Tr: Hikmet sahibi nefsine gem vurur
5
Form: تعقُّل
Form Tr: Tefaʿʿul
الكلمة: تعقُّل
المعنى: استخدام العقل بتأنٍّ
Meaning Tr: Akıllıca davranma / Sakin düşünme
مثال: التعقُّلُ في الأزمات يقودُ للحل
Example Tr: Krizlerde aklını kullanmak çözüme götürür
6
Form: جمع
Form Tr: Çoğul
الكلمة: عُقول
المعنى: جمع عقل
Meaning Tr: Akıllar / Zihinler
مثال: العُقولُ النيِّرةُ تُشرِقُ في الظلام
Example Tr: Aydın zihinler karanlıkta parlar
السؤال: من الصحيح نحوياً: ما دلَّ عليه وزن «مَعقول»؟
Question Tr: «Ma'kûl» vezninin nahven gösterdiği anlam nedir?
Correct Index: 1
الشرح: «معقول» اسم مفعول من عقل، وزنه مَفعول، معناه: ما قبله العقل واستساغه.
Explanation Tr: «Makûl» mef'ûl vezninde ism-i mef'ûldür; anlamı: aklın kabul ettiği şey.